Gadget voor de ‘Controller for the Future’: een achteruitkijkspiegel met ingebouwde navigatie!

Tomtomdoor Jacques Vervuurt: In zijn blog van 16 september memoreerde Arthur Izeboud aan het model dat we (Mario Cornel, Remko Renes en Jacques Vervuurt) hebben gebruikt om de toekomst van de controller in kaart te brengen (zie MCA augustus 2013).

Izeboud beschouwde het denkmodel als een nuttige spiegel voor het denken binnen het vakgebied. Een aardige typering die wat mij betreft nog wel  een tandje dieper mag. En dan met name op de manier waarop we de spiegel kunnen gebruiken.

Een risico van elk model is dat het zijn eigen werkelijkheid creëert: in de wetenschap wordt dat aangeduid met het zogenaamde modelafhankelijk realisme. Modelafhankelijk realisme correspondeert met de manier waarop wij ontwikkelingen gewaarworden. Als die maar in voldoende mate overeenkomen met het model , gaan we ervan uit dat het model theoretisch juist is.

Op basis van eerste reacties en gesprekken lijkt het erop, dat het door ons gebruikte model met name op de traditionele controllersrollen (financial control, business control en risicocontrol) aanspreekt en  overeenstemt met de werkelijkheid.  Herkenning is niet zo vreemd omdat we voor deze rollen het model als een soort van ‘achteruitkijkspiegel’ hebben kunnen inkleuren. Veel lastiger is het om de waarde van het model als ‘vooruitkijkspiegel’ in te schatten. Op dit moment moeten we constateren dat de voorspellende waarde van het model voor de rollen van de toekomst nog bepaald niet vaststaat.

Is daarmee het model verongelukt en de controller van de toekomst verloren?

Ik denk van niet. Feitelijk zijn de toekomstige rollen nog niet definitief te bepalen, behalve dat de verzameling van deze rollen een hoge mate van flexibiliteit vereisen van de controller: vandaar de ‘verzamelnaam’  responsive control. De overige door ons genoemde rollen zijn dus ‘voorbeelden’, maar geen ‘rolmodellen’!

Als we in de ‘vooruitkijkspiegel’ van het model kijken moeten we ons realiseren, dat de wereld van responsive control een spectrum is aan verschillende activiteiten en thema’s.  En geen limitatieve opsomming van taken en verantwoordelijkheden. En dus ook (nog) niet van rollen. We moeten naar mijn mening dus niet op zoek naar het functieprofiel van ‘de duurzaamheidscontroller’ of ‘de gedragscontroller’ of de ‘strategisch partner’.

Waar we wel naar op zoek moeten gaan zijn de relevante thema’s voor de toekomst. Welke ontwikkelingen gaan de controller in zijn toekomstige effectiviteit het meest beinvloeden? Op welke terreinen moet hij zijn ontwikkeling zoeken en ervoor zorgen Fit for the Future te zijn? Uiteraard bovenop de basistaken die altijd moeten worden afgedekt.

Dat antwoord is waarschijnlijk individueel verschillend. Afhankelijk van de plek die iemand inneemt in het universum van de controller. Maar voor het beroep als geheel ligt er een mooie uitdaging. Hier ligt de opdracht om de belangrijkste thema’s in kaart te brengen en op die manier toegankelijk te maken voor de beroepsgroep.

Feitelijk dient het model dan als een ‘roadmap’, waarbij elke controller afhankelijk van zijn bestemming zich op die thema’s kan richten en bekwamen die voor hem en zijn omgeving het meest relevant zijn. Een mooie en meer bruikbare metafoor die zich aandient is het gebruik van het model als navigatiesysteem: als je weet waar je naar toe wilt, wordt de route vanzelf duidelijk.

Daarmee wordt één ding duidelijk: het model is geen ‘rolling forecast’ model. Maar het is ook geen luchtspiegeling. Het laat ons zien waar we vandaan komen. En helpt ons in de toekomst te leren kijken en de weg voorwaarts te vinden.

De ‘vooruitkijkspiegel’ is dus een navigatiesysteem. Als we daarmee de toekomstige ontwikkeling kunnen helpen sturen zijn wij als onderzoekers meer dan tevreden!

Auteur: jacquesvervuurt

Zelfstandig werkzaam bij In2Governance. Bestuurslid van de Vereniging van Registercontrollers

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s